سبحان 1

نبي اكرم صلي الله عليه و آله و سلم فرمودند: “تواضعوا لمن تعلّمون منه و تواضعوا لمن تعلّمونه و لا تكونوا جبابرة العلماء؛ با استاد و با شاگرد خود تواضع كنيد و دانشمندان سركش مباشيد.
«عبد اللَّه بن حسن» از جدّش امير المومنين حضرت علي عليه السلام نقل كرده است كه فرمود:
“ انّ من حقّ المعلّم على المتعلّم ان لا يكثر السّؤال عليه، و لا يسبقه في الجواب، و لا يلحّ عليه اذا اعرض عنه، و لا يأخذ ثوبه اذا كسل، و لا يشير اليه بيده، و لا يخزره بعينه، و لا يشاور في مجلسه، و لا يطلب عوراته، و ان لا يقول:
قال فلان خلاف قولك، و لا يفشى له سرّا، و لا يغتاب عنده، و ان يحفظه شاهدا و غائبا، و يعمّ القوم بالسّلام، و يخصّه بالتّحيّة، و يجلس بين يديه، و ان كان له حاجة سبق القوم الى خدمته، و لا يملّ من طول صحبته، فانّما هو مثل النّخلة ينتظر متى تسقط عليك منها منفعة و العالم بمنزلة الصّائم القائم المجاهد في سبيل اللَّه، و اذا مات العالم، انثلم في الاسلام ثلمة لا تنسدّ الى يوم القيامة، و انّ طالب العلم ليشيّعونه سبعون الفا من مقرّبى السّماء؛از حقوق استاد بر شاگرد اين است كه:
- زياد از او سؤال نكند.
- اگر كسى سؤال كرد، او پيش از استاد جواب نگويد.
- اگر استاد رويش را برگرداند، وى پافشارى و سماجت نكند.
- اگر استاد حالش مناسب نيست، دست به دامن او نگردد.
- با دستش به سوى او اشاره نكند.
- با گوشه چشم به او نگاه نكند.
- در محضر استاد با ديگران گفتگو و مشورت ننمايد.
- از استاد عيبجويى نكند.
- نزد استاد نگويد: فلانى بر خلاف گفته شما چنين گفت.
- اسرار او را فاش ننمايد.
- در محضرش غيبت نكند.
- هم در حضور و هم در غياب، حافظ او باشد.
- غير از سلامى كه به جمع مي كند، تحيّتى مخصوص، خدمت استاد عرضه بدارد.
- در مقابلش بنشيند.
- اگر استاد چيزى خواست براى انجامش از ديگران پيشى بگيرد.
- از طولانى شدن سخنانش دلگير نشود، چون استاد نظير درخت خرمايى است كه بايد در انتظارش نشست تا چه وقتى منفعتى از او تراوش كند.
- عالم نظير روزه‏ دار شب زنده‏ دار مجاهد در راه خداست، وقتى عالمى بميرد، شكافى در اسلام ايجاد مى‏ شود كه تا روز قيامت، مسدود نخواهد گرديد.
هفتاد هزار از مقربين آسمان، طالب علم را همراهى مى‏ كنند».